Laatst reisden mijn pleegdochter en ik met de trein. We hadden een lange reis voor de boeg en ze had honger. Maar omdat ze al had gegeten wilde ik niet al teveel geld uitgeven, dus zei ik nee tegen de groene salade die ze uitkoos. Tot mijn schaamte hoorde ik mezelf tegen haar zeggen dat ze wel een zakje chips uit mocht kiezen.

Dit voorbeeld staat helaas niet op zichzelf. Overal waar we komen zijn ongezonde, bewerkte etenswaren (ik noem het geen voedsel, want het voedt je niet) zoals snoep, koekjes en frisdrank volop verkrijgbaar. En hoewel hierin de laatste jaren langzamerhand een verandering zichtbaar is, is deze nog altijd niet genoeg. Op het NS-station kunnen we tegenwoordig gelukkig ook gezonde broodjes, salades en fruit kopen, maar nog steeds is dit aanbod ondervertegenwoordigd, en bovendien een stuk prijziger.

Ik geloof dat gezonde voeding toegankelijk moet zijn voor iedereen, en meer nog, het aanbod van ongezonde etenswaren moet teruggedrongen worden. De verleiding van een goedkope, snelle hap is veel te groot en de uitspraak dat gezond eten de eigen verantwoordelijkheid is van mensen is een excuus. Want hoe kun je verwachten dat mensen, vaak nog maar kinderen, de juiste keuze maken als het aanbod van slecht, goedkoop, verpakt en houdbaar eten zo overweldigend is? Dit soort eten is ooit bedacht om het leven voor ons wat gemakkelijker te maken, maar het is al lang doorgeslagen naar de verkeerde kant. Als het er niet is, zullen mensen het al snel ook niet meer missen. Het is een verslaving, geen vrije keuze.

Gelukkig zie ik de laatste jaren steeds meer initiatieven op het gebied van gezonde voeding ontstaan. Mijn pleegdochter krijgt op school les van twee dames die de kinderen alles leren over gezonde voeding. In Amsterdam doen al veel basisscholen mee aan het Jump-in programma, wat onder andere inhoudt dat op school geen ongezonde lunch, tussendoortjes en traktaties toegestaan zijn. Er komen al veel restaurants waar een ruime keuze aan verse groenten en niet te vet eten op het menu staan. Maar het kan allemaal veel meer, beter en sneller. De overheid doet her en der wel wat, maar de mogelijkheid om grootschalig fabrikanten van ongezonde etenswaren aan te pakken wordt onvoldoende benut, terwijl er juist een enorme winst te boeken is op het gebied van gezondheid.

We zullen dus zelf verder moeten gaan. Ik ben zelf al bezig met een initiatief, waarover ik te zijner tijd meer zal vertellen. Ik wil je uitdagen om zelf het initiatief te nemen, niet alleen voor jezelf maar ook voor de mensen die het (nog) niet kunnen. Want als ook gezonde voeding overal gemakkelijk verkrijgbaar is, zal het aanbod slecht eten waarschijnlijk ook wel minder worden. Dit gaat niet ineens, maar het wordt tijd dat de balans de andere kant opgaat. En ook wij kunnen daar een bijdrage aan leveren.